Gorący ziemniak online: telefon krąży w kole

Gracze siadają w kole i podają sobie jeden telefon, a każdy, kto go dostanie, najpierw musi podać słowo, które pasuje do hasła na ekranie. Czas rundy odmierza ukryte odliczanie, którego długości nikt nie zna. Gdy się skończy, ekran robi się czerwony, słychać wybuch, a osoba trzymająca telefon dostaje ziemniaka, czyli punkt karny.

1. Przed rundą ekran pokazuje, komu podać telefon. Pierwszą osobę gra losuje, a w kolejnych rundach zaczyna osoba, która dostała ziemniaka, albo następna w kole.
2. Stuknięcie w „Uruchom odliczanie” uruchamia odliczanie i odsłania hasło: kategorię, literę albo jedno i drugie.
3. Osoba z telefonem mówi na głos pasujące słowo, stuka duży przycisk „Podaj” i podaje telefon dalej. Na komputerze to samo robi spacja albo Enter.
4. Gra liczy podania i idzie po kolei dookoła koła, z pominięciem osób, które odpadły. Dwa stuknięcia w odstępie krótszym niż 0,4 sekundy liczą się jako jedno podanie.
5. Po wybuchu pojawia się pytanie „Kto trzymał telefon?” z zaznaczoną osobą, która według liczenia gry trzymała telefon. Grupa może wskazać kogoś innego, jeśli ktoś podał telefon bez stuknięcia, albo powtórzyć rundę bez ziemniaka.

Całe zasady mieszczą się w kilku zdaniach. Gracze, od 2 do 16 osób, siedzą w kole z jednym telefonem. Na ekranie widać hasło, na przykład kategorię „Owoce”. Kto trzyma telefon, mówi pasujące słowo, stuka „Podaj” i oddaje telefon następnej osobie. Telefon pokazuje też, komu go podać, i sam liczy podania. Odliczanie ma losową długość, a w chwili wybuchu osoba z telefonem w ręku dostaje ziemniaka.

Przy ustawieniach startowych kto zbierze 3 ziemniaki, odpada, a telefon omija tę osobę w kolejnych rundach. Wygrywa ostatnia osoba w grze, a ziemniaki zapisuje tabela wyników, więc nikt nie liczy ich na kartce. Słów nikt nie sprawdza automatycznie: o powtórzeniach, zbyt długim wahaniu i błędnych odpowiedziach decyduje grupa. To zasada domowa przyjęta przez tę stronę, a nie przepis z regulaminu jakiejkolwiek organizacji.

Ukryte odliczanie losuje długość rundy na nowo przed każdą rundą i nie pokazuje jej nawet po wybuchu. Ustawienie domyślne, „Normalne”, losuje czas od 20 sekund do 45 sekund, a przeciętna runda trwa 32,5 sekundy.

Losowy czas jest wybierany z dokładnością do 0,1 sekundy, a każda długość z zakresu ma równe szanse. Losowanie korzysta z kryptograficznego generatora liczb losowych przeglądarki, który opisuje specyfikacja Web Cryptography konsorcjum W3C (funkcja getRandomValues). Nikt, także sama strona, nie wie więc z góry, kiedy telefon wybuchnie.

Tykanie w trzech wersjach

Tykanie to sygnał dźwiękowy słyszalny w czasie rundy; przeglądarka tworzy go na bieżąco przez interfejs Web Audio API, opisany przez konsorcjum W3C. Ustawienie „Tykanie” ma trzy wersje.

• „Przyspiesza pod koniec” (domyślnie): jedno tyknięcie co 0,8 sekundy, dopóki nie minie 60% wylosowanego czasu. Potem odstępy równo się skracają, aż w chwili wybuchu wynoszą 0,16 sekundy.
• „Równe, bez wskazówek”: tyknięcie zawsze co 0,8 sekundy, więc dźwięk niczego nie zdradza.
• „Cisza aż do wybuchu”: tykania nie słychać wcale, odzywa się dopiero wybuch.

Przyspieszenie zaczyna się po części czasu, którego nikt nie zna, dlatego tykanie podpowiada, że koniec się zbliża, ale nie mówi kiedy. W chwili wybuchu telefon wibruje tam, gdzie pozwala na to przeglądarka, zgodnie ze specyfikacją Vibration API konsorcjum W3C. Chrome na Androidzie wibruje, Safari na iPhonie nie.

Hasło to zadanie na ekranie, do którego trzeba dopasować słowo, a ustawienie „Hasła” oferuje trzy rodzaje haseł. Każdy język ma własną listę, a polska powstała od podstaw dla graczy w Polsce.

• „Kategorie”: jedna kategoria z wybranego poziomu. Łatwy, także dla dzieci, ma 46 kategorii, na przykład „Owoce”, „Warzywa” i „Zwierzęta domowe”. Średni ma 51 kategorii, trudny 44 kategorie, na przykład „Rzeki Polski” i „Województwa”.
• „Litery”: dowolne słowo na literę, a liter do wylosowania jest 17: A, B, C, D, G, K, L, M, N, O, P, R, S, T, U, W i Z.
• „Kategoria i litera”: szeroka kategoria połączona z literą, na przykład „Zwierzęta na literę B”. Szerokich kategorii jest 17, a liter 12, co razem daje 204 hasła.

Po wybraniu poziomu „Wszystkie poziomy razem” w grze jest 141 kategorii naraz. Według serwisu Powroty.gov.pl polski alfabet ma 32 litery, a 9 z nich ma znaki diakrytyczne. Gra proponuje jednak tylko te litery, od których zaczyna się co najmniej 2% popularnych słów z listy słów tej strony. Przy kategorii z literą próg wynosi 3,5%.

Dzięki temu na każde hasło da się odpowiedzieć. Odpadają rzadkie litery, takie jak Ł i Ż, a także wszystkie pozostałe z kreskami i ogonkami.

Jedno hasło na rundę albo nowe przy każdym podaniu

Ustawienie „Nowe hasło” decyduje, kiedy hasło się zmienia. Domyślnie „Co rundę”: wszyscy odpowiadają na to samo hasło, więc z każdym podaniem robi się trudniej, bo łatwe słowa szybko się kończą. Przy opcji „Przy każdym podaniu” każda osoba dostaje świeże hasło.

Pole „Własne hasła” przyjmuje własne kategorie i pytania, po jednym w wierszu: do 200 haseł, każde do 60 znaków.

Własne hasła dołączają do wbudowanych albo, po zaznaczeniu „Tylko moje hasła”, występują same. Mogą dotyczyć jednego tematu: słówek z lekcji, bohaterów lektury albo wspomnień z wakacji. Hasłem bywa też pytanie, jeśli da się na nie odpowiedzieć jednym słowem, na przykład „Co rośnie w lesie?”.

Ani własne hasła, ani imiona graczy nie trafiają do linku. Gra nie zapisuje ich na urządzeniu i nigdzie ich nie wysyła, więc po odświeżeniu strony trzeba je wpisać od nowa.

Lista do wydruku

Wydrukowana lista służy do zabawy bez telefonu, z piłką albo woreczkiem krążącym po kole. Do wyboru jest 20, 40 lub 60 haseł (domyślnie 40), potasowanych i ponumerowanych w dwóch kolumnach.

Na papierze nie ma ukrytego odliczania, więc czas odmierza ktoś z boku, na przykład minutnikiem kuchennym albo okrzykiem „Stop!”. Kto w tej chwili trzyma piłkę, dostaje punkt karny.

Ziemniak to punkt karny dla osoby, w której rękach telefon wybuchł, a ustawienie „Ziemniaki” decyduje, co dzieje się po dojściu do limitu. Limit wynosi od 1 do 10 ziemniaków, a na starcie 3.

• „Odpadanie po limicie, wygrywa ostatnia osoba” (domyślnie): odpadanie oznacza, że osoba z pełnym limitem kończy grę, a telefon ją omija. Zwycięża osoba, która jako jedyna zostanie w grze.
• „Koniec gry, gdy ktoś dojdzie do limitu”: gra kończy się, gdy pierwsza osoba dojdzie do limitu, a wygrywa ta z najmniejszą liczbą ziemniaków.
• „Bez limitu, tylko liczenie”: tabela wyników tylko liczy ziemniaki, dopóki grupa nie skończy.

Tabela wyników ustawia graczy od najmniejszej liczby ziemniaków. Przy odpadaniu osoby wciąż w grze stoją wyżej niż te, które odpadły, a osoba, która odpadła później, zajmuje wyższe miejsce niż ta, która odpadła wcześniej. Gracze z takim samym wynikiem dzielą miejsce.

Każda runda daje dokładnie jednego ziemniaka, więc gra ma górną granicę długości. Przy ustawieniach startowych (gracze: 4, limit: 3) trwa najwyżej 11 rund, nie licząc rund powtórzonych bez ziemniaka. Tyle wychodzi, gdy wszyscy oprócz zwycięzcy zbiorą limit, a zwycięzca o jednego ziemniaka mniej.

Przycisk „Cofnij ostatniego ziemniaka” poprawia pomyłkę, a „Kopiuj wynik” kopiuje końcową tabelę jako tekst z linkiem do strony. „Zagraj jeszcze raz” i „Nowa gra” zaczynają rozgrywkę od nowa.

Fant to drobne, zabawne zadanie dla osoby, która trzymała telefon w chwili wybuchu. Po zaznaczeniu opcji „Fanty” gra pokazuje jeden fant po każdym wybuchu; na starcie opcja jest wyłączona.

Polska lista ma 34 fanty, na przykład „Zaśpiewaj jedną linijkę dowolnej piosenki” i „Naśladuj odgłos wybranego zwierzęcia”. To życzliwe zadania na kilka sekund, wykonywane na miejscu i bez rekwizytów. Grupa może je pominąć albo zastąpić fantami umówionymi przy stole.

Zabawa w gorącego ziemniaka w tradycyjnej postaci to zabawa w kole: przedmiot krąży z rąk do rąk, a kto trzyma go w chwili sygnału, przegrywa. Podobna gra szkolna, „Gorąca piłka”, jest opisana na Zintegrowanej Platformie Edukacyjnej: piłka krąży w kole, a gra toczy się na sygnał.

Nazwa ma też drugie znaczenie. Wielki słownik języka polskiego PAN notuje wyrażenie „gorący kartofel”, z wariantem „gorący ziemniak”, i wywodzi je z angielskiego „hot potato”. Oznacza ono kłopotliwą sprawę, za którą nikt nie chce odpowiadać, więc każdy próbuje przerzucić ją na kogoś innego.

Zasad wersji z telefonem nie publikuje żaden wydawca ani instytucja. Ukryte odliczanie, tykanie, ziemniaki, limity, fanty i kolejność rozpoczynania rund to rozwiązania przyjęte przez tę stronę.

„Gorący ziemniak” oznacza tutaj tradycyjną zabawę. Pod zarejestrowanym znakiem towarowym o tej nazwie wydawnictwo Alexander sprzedaje grę planszową w pudełku, a ta strona nie jest powiązana ani z tą grą, ani z jej wydawcą.

Gra imprezowa z jednym telefonem nie wymaga planszy, kart ani instalowania programów: wystarczy przeglądarka. Łatwy poziom pisano z myślą o dzieciach, więc to także rodzinna gra, a trudne kategorie pasują raczej dla dorosłych.

W czasie rundy gra prosi przeglądarkę, by ekran nie gasł, o ile ta obsługuje specyfikację Screen Wake Lock konsorcjum W3C. Runda zatrzymuje się sama, gdy karta przeglądarki zniknie z ekranu, na przykład przy połączeniu albo po wciśnięciu przycisku blokady. Przycisk „Pauza” robi to ręcznie, a dźwięk da się wyłączyć.

W grze nie ma muzyki, rozgrywki na kilku telefonach przez internet, sprawdzania odpowiedzi, kont ani reklam. Link strony zapamiętuje ustawienia: rodzaj haseł, poziom, zmianę hasła, odliczanie, tykanie, zasady ziemniaków, limit, liczbę graczy i osobę rozpoczynającą. Wysłany komuś otwiera więc tę samą grę.

Telefon jest rekwizytem także w zgadywance z telefonem na czole, w której grupa opisuje hasło widoczne na ekranie. Na wspólne głosowanie, kto z grupy najpewniej zrobiłby daną rzecz, jest gra „Kto najprawdopodobniej”.