Maximaal contant betalen

De check zoekt eerst welke regel het land waar betaald wordt op deze betaling toepast. Dat hangt af van waarvoor het geld is, wie betaalt en wie het ontvangt. Daarna legt hij het bedrag naast de grens van die regel. Sommige landen tellen alleen het contante deel, andere de hele prijs. De uitkomst is het hoogste bedrag dat contant mag, of de melding dat er voor deze betaling geen grens bestaat.

Een voorbeeld: iemand koopt bij een autobedrijf een occasion van € 8.100 en wil alles contant afrekenen. De check geeft € 2.999,99 als hoogste contante bedrag; € 5.100,01 is te veel. Daaronder staan de regel, de grens, hoe die telt en de boete voor de handelaar. Een balk verdeelt de prijs in contant binnen de grens, contant erboven en het deel per pin of overboeking.

Verder legt een tabel onder de uitkomst dezelfde betaling naast alle landen, met hun laagste grens en hun boete. Het recht van het land waar het geld van hand wisselt, beslist, ook als de koper in Nederland woont. Voor Spanje, Frankrijk en Italië vraagt de check waar een particuliere koper woont, omdat die landen kopers uit het buitenland apart behandelen. Een datum na 10 juli 2027 laat zien wat het Europese plafond verandert.

Bij een handelaar in goederen hoogstens € 2.999,99. Sinds 1 januari 2026 verbiedt artikel 1f van de Wwft handelaren in goederen, kunsthandelaren en pandhuizen om € 3.000 of meer contant te betalen of aan te nemen. Dat verbod komt uit de Wet plan van aanpak witwassen, die de witwaswet op dit punt aanvulde.

Kort samengevat werkt de Nederlandse cashlimiet zo. Koop je spullen, een auto of goud bij een handelaar, dan mag je hoogstens € 2.999,99 contant afrekenen; de rest gaat per pin of overboeking. Andersom geldt hetzelfde: een handelaar die iets van een particulier koopt, mag ook niet € 3.000 of meer contant uitbetalen. Betalingen die bij elkaar horen, tellen samen, ook als ze over aparte facturen of dagen zijn verdeeld.

Particulieren onderling vallen buiten het verbod, bijvoorbeeld bij een verkoop via Marktplaats. Voor diensten, zoals een kapper of een aannemer, bestaat tot 10 juli 2027 geen grens. Vanaf die dag mag een onderneming in de hele EU niet meer dan € 10.000 contant ontvangen of uitgeven; voor goederen blijft de lagere Nederlandse grens gelden. Overtreedt een handelaar het verbod, dan krijgt die een boete van € 10.000.

Per soort betaling ziet de Nederlandse situatie er zo uit, gerekend met de regels van 21 oktober 2026.

Het verbod richt zich op wie beroeps- of bedrijfsmatig in goederen handelt: handelaren in goederen, kunsthandelaren en pandhuizen, in elke branche. Of de spullen nieuw of tweedehands zijn, maakt niet uit. Een fietsenwinkel valt er dus net zo goed onder als een opkoper van gebruikte telefoons.

Volgens de Belastingdienst geldt het verbod voor betalen en voor aannemen. Een autobedrijf dat een auto van een particulier inkoopt, of een goudhandelaar die oude sieraden opkoopt, mag dus evenmin € 3.000 of meer contant uitbetalen. Met een bedrijf als betaler en een particulier als ontvanger is de uitkomst daarom ook € 2.999,99. Contant betekent bankbiljetten en munten.

Buiten het verbod vallen particulieren onderling, zoals bij een verkoop via Marktplaats of een advertentie. Ook dienstverleners vallen er niet onder: kappers, reisbureaus en aannemers mogen voorlopig grotere bedragen contant aannemen. Waar de koper woont, telt niet. Een toerist die in Amsterdam een horloge koopt, krijgt geen uitzondering, anders dan in Spanje, Frankrijk of Italië.

Ja, bij een autobedrijf tot en met € 2.999,99 contant; koop je van een particulier, dan stelt de wet geen grens. Een occasion is gewoon een goed, dus de regel voor handelaren geldt ook voor de garage of het autobedrijf om de hoek.

De Belastingdienst geeft zelf het voorbeeld van een auto van € 8.100, betaald in drie keer € 2.700 contant. Elk deel blijft onder de grens, maar samen is het € 8.100 en dat mag niet. Het staat, met de andere gevallen en hun bron, bij de gecontroleerde voorbeelden.

Wie € 2.999,99 contant betaalt en de rest overmaakt of pint, ziet "Binnen de grens". De Belastingdienst zegt dat niet met zoveel woorden. Artikel 1f verbiedt een betaling in contanten voor een bedrag van € 3.000 of meer; de check leest dat als het contante deel en telt pinnen of overmaken niet mee.

Verkoopt een particulier de auto, dan geeft de check "Geen wettelijke grens voor deze betaling". Dat blijft ook na 10 juli 2027 zo, omdat de Europese regel betalingen tussen particulieren buiten beschouwing laat. Een oudere regel, waarbij een autobedrijf grote contante bedragen mocht aannemen als het de klant identificeerde, geldt sinds 1 januari 2026 niet meer.

Een samengestelde transactie telt als één betaling. Artikel 1f geldt ook als de betaling verloopt in meer handelingen waartussen een verband lijkt te bestaan. Vier keer € 750 contant voor dezelfde aankoop is samen € 3.000, en dat is volgens de Belastingdienst al € 0,01 te veel.

• Twee personen kopen samen goud voor € 6.000 op aparte facturen, en één van hen betaalt alles contant: één transactie, dus ook hier is € 2.999,99 het maximum.
• Een aanbetaling bij de bestelling en een contant restbedrag bij de levering tellen bij elkaar op, zegt de Leidraad van de Belastingdienst.
• In een voorbeeld uit diezelfde Leidraad koopt een ondernemer twee zonnebanken voor € 2.900 en een week later nog twee. Ook dat is één samengestelde transactie.

De Leidraad is een uitleg van de Belastingdienst en geen wet, maar de toezichthouder werkt ermee. Vul daarom als prijs het totaal in van alles wat bij elkaar hoort, en als contant bedrag de som van alle delen.

Facturen en betaalbewijzen laten achteraf zien hoe er betaald is. Hoe lang een ondernemer of particulier die papieren bewaart, staat in de check van de bewaartermijn.

Een handelaar die € 3.000 of meer contant aanneemt of betaalt, krijgt een bestuurlijke boete van € 10.000. Het besluit in Staatsblad 2026, 99 deelt het verbod in bij boetecategorie 1 van de Wwft, met een basisbedrag dat gelijk is aan het maximum. Volgens de Leidraad is het daarmee een vaste boete.

Herhaalt de handelaar de overtreding binnen vijf jaar, dan kan de boete oplopen tot € 20.000. Daarnaast is een overtreding een economisch delict onder de Wet op de economische delicten, zodat ook strafrecht mogelijk is. De boete gaat naar de handelaar, niet naar de particulier aan de andere kant.

Het toezicht ligt bij de Dienst Financieel-Economische Integriteit (DFEI) van het ministerie van Financiën. Voor handelaren in goederen verviel tegelijk het oude cliëntenonderzoek bij grote contante betalingen: die betalingen mogen immers niet meer. Kunsthandelaren en bemiddelaars bij de verkoop van onder meer voertuigen en goud houden wel hun plichten onder de Wwft.

Loon, huur en vastgoed vallen niet onder de grens van € 3.000, maar elk heeft een eigen kanttekening. Loon is geen betaling voor goederen, dus artikel 1f geldt er niet voor; de check geeft "Geen wettelijke grens voor deze betaling".

Volgens artikel 7a van de Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag gaat het minimumloon wel per girale betaling, dus naar de bankrekening van de werknemer. Alleen wie minder dan vier dagen per week in een particulier huishouden werkt, mag het contant krijgen. Over loon boven het minimumloon zegt dat artikel niets; de check leest dat als vrij.

Huur is een dienst en geen goed. Tot 10 juli 2027 geldt er geen grens; daarna is € 10.000 het plafond voor een verhuurder die als onderneming verhuurt. Een woning kopen is een open vraag: geen Nederlandse bron die de check vond, zegt of het verbod ook voor een huis geldt. De check toont daarom geen grens en meldt dat.

De koopsom van een huis loopt in Nederland in de praktijk via de rekening van de notaris. Wat er bij een aankoop naast de koopsom aan overdrachtsbelasting en notariskosten bijkomt, rekent de calculator voor kosten koper uit.

In het buitenland gelden de regels van dat land, niet de Nederlandse. In Duitsland bestaat geen algemene grens: een handelaar moet de koper alleen identificeren vanaf € 10.000 contant, tot de EU-regel op 10 juli 2027 ingaat. Een Duits huis kan sinds 1 april 2023 helemaal niet contant worden betaald.

Voor een particuliere koper uit Nederland die € 12.000 contant wil betalen in een winkel of bij een dealer, geeft de check op 21 oktober 2026 dit beeld.

Frankrijk laat een particuliere koper die in het buitenland woont tot € 10.000 contant betalen, gerekend over de hele schuld. Boven € 1.000 hoort daar een identiteitsbewijs bij, en wie in Frankrijk woont, heeft € 1.000 als grens. In Spanje ligt de grens voor zo'n koper op € 10.000, en daar is de grens zelf al te veel. Italië staat € 4.999,99 toe. Winkels die de Italiaanse toeristenregeling gebruiken, mogen kopers die geen Italiaan zijn en buiten Italië wonen tot € 15.000 laten betalen, vanaf 10 juli 2027 tot € 10.000.

België heeft geen eigen keuze in het menu. Kies je "Ander EU-land", dan toont de check alleen de Europese regel, met de melding dat er een lagere nationale grens kan gelden. Contant geld geef je in het buitenland ook vaak als fooi; hoeveel fooi per land gebruikelijk is, staat in een aparte gids.

Vanaf 10 juli 2027 mag een onderneming in elk EU-land hoogstens € 10.000 contant aannemen of betalen, voor spullen en voor diensten. Dat staat in artikel 80 van Verordening (EU) 2024/1624, onder de titel "Limieten voor grote contante betalingen in ruil voor goederen of diensten". Precies € 10.000 mag nog, en delen die met elkaar verband lijken te hebben, tellen samen.

Een verordening werkt rechtstreeks, zonder Nederlandse wet. Lagere nationale grenzen blijven bestaan, dus voor goederen blijft in Nederland € 2.999,99 het maximum. Voor diensten en huur aan een onderneming wordt € 10.000 de grens; een dienst van € 12.000 na die datum geeft € 10.000,00 als uitkomst. Een wetsontwerp, de Implementatiewet, zou diensten ook op € 3.000 zetten, maar dat is nog geen wet.

Betalingen tussen particulieren die niet beroepsmatig handelen, vallen buiten de verordening, net als betalingen en stortingen bij een bank. De boete stelt elk land zelf vast; Nederland heeft die voor het Europese plafond nog niet gepubliceerd. De Europese Commissie brengt uiterlijk 10 juli 2030 verslag uit over een mogelijke aanpassing van de grens. Los daarvan geeft wie de EU in- of uitreist met € 10.000 of meer aan contant geld dat volgens Verordening (EU) 2018/1672 aan bij de douane: een aangifte, geen verbod.