Woorden maken van letters

Woorden maken van letters begint met het intypen van je losse letters, in willekeurige volgorde en zoveel als een lang woord nodig heeft. De pagina legt elk woord uit de lijst naast die letters en houdt alles over wat je ermee kunt leggen, met elke letter één keer. Een letter die je twee keer typt, mag twee keer meedoen; een letter die je één keer typt niet. De uitkomst is gegroepeerd per lengte, van het langste woord tot woorden van twee letters. Binnen elke groep staan de woorden met de hoogste waarde vooraan, zodat de zet die het meest oplevert bovenaan staat. Met de zeven letters E, R, S, T, A, O en N van een letterplankje verschijnt bovenaan SENATOR, dat alle stenen gebruikt en 10 punten waard is. Daaronder volgen woorden van zes letters, zoals STOREN, TORENS en SONATE.

Gehusselde letters uit een puzzel of een spelprogramma werken net zo. Een IJ typ je als i en j, want de lijst telt die als twee letters, net als het Nederlandse Scrabble.

Een blanco letter, in het spel meestal joker genoemd, kan elke letter voorstellen. In het invoerveld typ je daarvoor een vraagteken of een sterretje, en je mag gewone letters en jokers vrij mengen. Twee jokers laten de uitkomst flink groeien, omdat elk van beide 26 letters kan worden.

Met A, A, K, R en een vraagteken verschijnen onder meer KLAAR, KAART, WRAAK en DRAAK. In KAART levert de joker de T. Letters die van een joker komen, zijn in elk resultaat onderstreept en tellen niet mee, zodat KAART hier 7 punten scoort in plaats van 9. Je eigen stenen krijgen altijd voorrang, en de joker vult alleen aan wat ontbreekt.

Een anagram is een woord dat uit precies dezelfde letters bestaat als een ander woord, in een andere volgorde. STOP, POST, SPOT, TOPS en POTS zijn anagrammen van elkaar. Zet het vinkje voor alle letters aan, en de lijst toont alleen woorden die elke letter gebruiken. Dat past bij puzzels met één oplossing en bij spelprogramma's waar het langste woord wint. Zonder vinkje zie je ook kortere woorden, wat handig is in een spel met een bord, waar een kort woord op de goede plek vaak meer oplevert.

In de patroonstand zet je de bekende letters op hun plek, met een vraagteken of een liggend streepje voor elk leeg vakje. B?L vindt BAL, BEL, BIL, BOL en BUL. ??A?T vindt woorden van vijf letters met een A in het midden en een T aan het eind, zoals KAART, ZWART en KLANT. Het woordpatroon legt de lengte precies vast, dus tel eerst de vakjes in het diagram. Dat werkt voor een kruiswoordpuzzel, een Zweedse puzzel en een cryptogram, zodra een paar letters vaststaan.

Vier filters en twee lengtegrenzen maken een lange uitkomst korter, zodat alleen woorden overblijven die op het bord of in het diagram passen.

• Begint met houdt woorden over die met jouw letters openen, handig om een voorvoegsel als ON of VER op het bord uit te bouwen.
• Eindigt op doet hetzelfde voor achtervoegsels zoals HEID, ING of LIJK.
• Bevat houdt woorden over met die letters aaneen, ergens in het woord, zoals SCH of QU.
• Zonder schrapt elk woord met een van de letters die je invult.
• De kortste en langste woordlengte beperken de uitkomst tot de ruimte die je op het bord hebt.

De punten volgen de letterwaarde in het Nederlandse Scrabble (Scrabble Bond Nederland). Het spel telt 102 stenen, waaronder twee blanco stenen van 0 punten. Wie in één beurt alle zeven letters van het plankje legt, krijgt 50 punten extra. De Q is met 10 punten de duurste steen, gevolgd door X en Y met 8. Opvallend voor wie het Engelse spel kent: de U is hier 4 punten waard en de C 5. De getoonde scores zijn alleen de waarde van de letters; dubbele en driedubbele vakjes hangen af van waar je legt en tellen niet mee.

De woorden komen uit de open woordenlijst van OpenTaal (OpenTaal). Die volgt de officiële spelling van de Taalunie, bekend van het Groene Boekje, en bevat ook elk meervoud en elke vervoeging. Namen, afkortingen en woorden met een koppelteken of apostrof vallen weg. Een uitkomst geldt dus volgens de OpenTaal-woordenlijst, niet automatisch in elk spel.

Scrabbleclubs en wedstrijden spelen met de Officiële woordenlijst voor Scrabble, kortweg de SWL, die Van Dale samenstelt. Die lijst is niet vrij te gebruiken en zit er daarom niet in, dus een woord hier kan in de SWL ontbreken en omgekeerd. Wordfeud werkt met een eigen lijst van TaalTik, en ook bij andere apps, zoals WordCrex, kan de lijst afwijken.

Tijdens een partij tegen iemand anders spreken spelers meestal af dat er geen hulpmiddelen op tafel liggen. Een woordenmaker is vooral nuttig om vooraf een twijfelachtig woord te controleren, of om na afloop te zien welke zetten je miste. Ook korte woorden met dure letters, die een vol bord openbreken, leer je er zo kennen. Voor spellen met gekleurde vakjes in plaats van een plankje werkt de Wordle-hulp met groen, geel en grijs.