Vakantiedagen uitbetalen

Bij het einde van het dienstverband krijg je elk vakantie-uur dat je nog tegoed hebt in geld (art. 7:641 BW). Dat geldt voor wettelijke en extra uren samen. De som kent drie stappen. Eerst de uren die je dit jaar hebt opgebouwd, dan min de opgenomen uren, plus oude uren die nog gelden. Wat overblijft, wordt vermenigvuldigd met je loon per uur. Een voorbeeld: € 3.500,00 bruto per maand, 40 uur per week, uit dienst eind september. Opgebouwd zijn 120 uur, opgenomen 80, dus 40 uur blijft over. Tegen € 20,19 is dat € 807,60. Het vakantiegeld sinds juni komt erbij, samen € 1.992,21 bruto. Na het bijzonder tarief blijft ongeveer 58% over, zo'n € 1.155,29. Of je zelf opzegt, ontslag krijgt of je contract afloopt, maakt voor deze rekensom niets uit. Vakantiedagen uitbetalen is bij vertrek dus geen gunst maar een wettelijke plicht.

Voor de rekensom heb je je bruto maandsalaris, je uren per week en je verlofsaldo nodig. Dat saldo staat meestal op je loonstrook. Een uitgewerkte berekening van het uurloon staat onderaan bij de gecontroleerde voorbeelden.

Het Burgerlijk Wetboek geeft per jaar recht op minstens 4 keer je overeengekomen arbeidsduur per week (art. 7:634 lid 1 BW). Werk je 40 uur, dan zijn dat 160 uur, oftewel 20 werkdagen van 8 uur. Dit zijn de wettelijke vakantiedagen. Werk je maar een deel van het jaar, dan bouw je evenredig op (lid 2). Een cao mag dat per maand tellen (lid 3).

Als parttimer bouw je dus naar verhouding op, niet minder per gewerkt uur. Iemand met 24 uur per week en € 2.100,00 salaris heeft na negen maanden 72 uur. Met 48 uur opgenomen staat 24 uur open, samen met vakantiegeld € 1.195,32 bruto.

Veel arbeidsovereenkomsten en cao's geven meer: de bovenwettelijke vakantiedagen. Voor dat extra deel mogen werkgever en werknemer schriftelijk van de wet afwijken (art. 7:635 lid 5 BW). Bij vertrek worden ze wel gewoon meegeteld. Met 40 bovenwettelijke uren per jaar stijgt het tegoed in het voorbeeld naar 70 uur en het brutobedrag naar € 2.646,36.

Tijdens vakantie houd je recht op je loon (art. 7:639 BW), en de uitbetaling bij vertrek volgt hetzelfde loon. De wet geeft geen formule voor het uurloon. Deze rekenhulp gebruikt een gangbare afspraak: drie maandsalarissen gedeeld door dertien weken, gedeeld door je weekuren.

Voor € 3.500,00 bij 40 uur geeft dat € 20,19. Deling door 260 werkdagen per jaar komt bij een vijfdaagse week op hetzelfde uit. Wie het maandsalaris door 21,75 dagen deelt, komt op € 20,11. Staat in je cao een eigen rekenregel, dan gaat die voor.

Structurele toeslagen horen in het uurloon. Denk aan ploegentoeslag, provisie en structureel overwerk dat een wezenlijk deel van je beloning vormt. Dat volgt uit de uitspraak van de Hoge Raad van 27 september 2024 in de zaak Mammoet, na eerder Europees recht. Met € 400,00 aan toeslagen per maand stijgt het uurloon naar € 22,50. De eindafrekening wordt dan € 2.220,00 bruto. Of die uitspraak ook voor bovenwettelijke uren geldt, is niet vastgesteld.

Naast de uren krijg je het vakantiegeld dat je sinds de laatste uitbetaling hebt opgebouwd. De wet noemt het vakantiebijslag, in cao's heet het soms vakantietoeslag. Het bedraagt minstens 8% van je loon (art. 15 Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag). De opbouw loopt meestal van juni tot en met mei, met uitbetaling in juni (art. 17). Bij vertrek krijg je het deel dat al is opgebouwd (art. 17 lid 3).

Vakantiegeld uit dienst gaat dus naar rato van de maanden sinds juni. In het voorbeeld zijn dat 4 maanden, goed voor € 1.120,00. De meeste werkgevers rekenen ook 8% over het vakantieloon van de uitbetaalde uren. Letterlijk staat dat niet in de wet, maar het past bij het loonbegrip van artikel 15. Daarom is het een schakelaar: aan geeft € 1.184,61, uit € 1.120,00.

De wettelijke plicht dekt loon tot drie keer het minimumloon. Voor loon daarboven mogen partijen een lager bedrag afspreken (art. 16 lid 5). In de praktijk betalen veel contracten en cao's over het hele salaris, en daar gaat de berekening ook van uit.

Ga je vroeg in het jaar weg, dan kan het vakantiegeld groter zijn dan het verlof. Wie eind maart vertrekt met 80 uur al opgenomen, heeft 40 uur te veel gehad. Toch staat er nog € 2.800,00 vakantiegeld open over 10 maanden.

Het uitbetaalde verlof en het vakantiegeld zijn loon uit tegenwoordige dienstbetrekking. De werkgever houdt er loonheffing op in met de witte tabel bijzondere beloningen (Handboek Loonheffingen 2026). Het percentage hangt af van je jaarloon van het vorige kalenderjaar. Begon je dit jaar pas, dan telt een geschat jaarloon voor een volledig jaar. In de loonheffing zitten ook de premies volksverzekeringen, dus aparte werknemerspremies zijn er niet.

Voor het voorbeeld schat de rekenhulp het jaarloon op twaalf maandsalarissen plus vakantiegeld, € 45.360. Met loonheffingskorting hoort daar 42,01% bij, dus € 836,92 op € 1.992,21. Bij € 50.544 wordt het 50,47%. Daarom voelt een eindafrekening vaak zwaarder belast dan je maandloon.

Het percentage met korting verwerkt ook de afbouw van de heffingskortingen bij een hoger inkomen. Boven een bepaald jaarloon ligt het daardoor hoger dan het tarief zonder korting. Zonder korting zou het voorbeeld € 748,27 inhouden in plaats van € 836,92. Houdt de tabel te veel in, dan mag je de werkgever om een lager percentage vragen.

Die inhouding is een voorheffing, geen eindafrekening met de Belastingdienst. In de aangifte inkomstenbelasting wordt je werkelijke belasting over het hele jaar berekend, en wat te veel of te weinig is ingehouden verrekend. Voor je gewone maandloon en het jaarlijkse vakantiegeld laat bruto netto berekenen het effect van de gewone loonheffing zien.

Zolang de arbeidsovereenkomst loopt, mag het wettelijke minimum niet in geld worden omgezet (art. 7:640 BW). Die uren zijn bedoeld om uit te rusten. Alleen het bovenwettelijke deel mag worden afgekocht, en dan uitsluitend als dat schriftelijk is afgesproken.

Pas als het contract eindigt, valt het verbod weg, omdat opnemen dan niet meer kan. Tijdens de opzegtermijn kan de werkgever je wel vragen om openstaand verlof nog op te nemen. Wat na de laatste werkdag overblijft, komt in de eindafrekening.

Wettelijke uren vervallen 6 maanden na afloop van het kalenderjaar waarin je ze opbouwde (art. 7:640a BW). Uren uit 2026 vervallen dus op 1 juli 2027. Dat geldt niet als je ze redelijkerwijs niet kon opnemen, bijvoorbeeld door ziekte. Bovenwettelijke uren verjaren pas 5 jaar na afloop van het jaar van opbouw (art. 7:642 BW).

Uren die op je laatste werkdag nog niet vervallen of verjaard zijn, tellen volledig mee. In het voorbeeld voegen 40 oude uren samen 80 uur toe aan het saldo, goed voor € 2.864,42 bruto. Vul in de rekenhulp alleen uren in die nog gelden.

Bij je vertrek moet de werkgever je een verklaring geven met het verlof dat je nog tegoed had (art. 7:641 lid 2 BW). Zo kun je de uitbetaling naast je eigen administratie leggen.

Een paar regels uit de cao, de loonadministratie of je persoonlijke situatie zitten niet in de rekenhulp en kunnen het bedrag op de laatste loonstrook veranderen.

• Afwijkende cao-regels voor het uurloon, de opbouw of het bijslagpercentage.
• De grens van drie keer het minimumloon: de bijslag wordt over het hele salaris berekend.
• Je echte jaarloon van vorig jaar: de schatting gebruikt twaalf keer het huidige salaris plus bijslag.
• Het tarief boven de AOW-leeftijd, loon uit meerdere banen en een uitkering naast je werk.
• Een ontslagvergoeding of transitievergoeding; die wordt belast volgens de groene tabel.
• Of oude uren al vervallen of verjaard zijn; de rekenhulp neemt het ingevulde saldo over.