Anw-uitkering berekenen

De Anw is een uitkering per maand uit de Algemene nabestaandenwet, de volksverzekering voor een nabestaande: iemand van wie de partner is overleden. De basis is afgeleid van het netto minimumloon, maar wordt als brutobedrag vastgesteld (art. 17 Anw). Vanaf 1 juli 2026 is die basis € 1.676,53 bruto per maand. Daarbovenop komt de tegemoetkoming Anw van € 21,77, zolang er nog iets van de uitkering over is. Samen is dat € 1.698,30, het bedrag dat de SVB noemt voor iemand zonder ander inkomen. Daarnaast bouwt u vakantiegeld op: € 127,25 per maand, dat één keer per jaar wordt uitbetaald. Met dat vakantiegeld erbij komt de volledige uitkering op € 21.906,60 bruto per jaar. De bedragen veranderen twee keer per jaar, op 1 januari en 1 juli, omdat ze het minimumloon volgen (Staatscourant 2026, 20221).

In de eerste helft van 2026 lag het volledige bedrag lager: € 1.668,49 bruto per maand, vanaf 1 januari 2026. Dat oudere bedrag staat nog op veel plaatsen. De bedragen voor de volgende 1 januari waren bij de controle nog niet gepubliceerd. Uitkomsten die met de SVB zijn nagerekend, staan bij de gecontroleerde voorbeelden.

Tot € 1.168,50 bruto per maand gaat er niets van de uitkering af, en boven € 3.683,30 blijft er niets van over. Die ondergrens heet de vrijlating: de helft van het bruto minimumloon van € 2.337,00 (art. 18 Anw). Van het inkomen uit arbeid boven de vrijlating trekt de SVB twee derde af van de basis. Het bovengenoemde stoppunt geldt voor wie alleen woont en geen andere uitkering heeft.

Een voorbeeld met een loon van € 1.200 bruto per maand. Dat ligt € 31,50 boven de vrijlating; twee derde daarvan is een korting van € 21,00. Er blijft € 1.655,53 Anw over, met de tegemoetkoming € 1.677,30. Bij € 2.000 loon is het meerdere € 831,50 en de korting € 554,33. Dan ontvangt u nog € 1.143,97.

De tegemoetkoming valt buiten de korting en loopt door zolang de Anw zelf hoger is dan nul. Het vakantiegeld daalt wel mee. De rekenhulp leest artikel 32 Anw zo dat het in dezelfde verhouding lager wordt als de uitkering. Bij € 1.200 loon geeft dat € 125,66 per maand. De SVB publiceert voor een verlaagde uitkering geen voorbeeld, dus dit is een aanname.

De inkomenstoets kent drie soorten inkomen: inkomen dat deels telt, inkomen dat volledig telt en inkomen dat erbuiten blijft (SVB, Inkomsten en uw nabestaandenuitkering).

• Deels, boven de vrijlating: loon zonder vakantiegeld, een dertiende maand of bonus, de bijtelling voor een auto van de zaak, een belaste reiskostenvergoeding. Ook winst uit een onderneming telt deels, net als een pgb dat u als zorgverlener ontvangt, uw eigen pensioen of VUT, en WW zolang u nog in dienst bent.
• Volledig, euro voor euro: WW als u niet meer in dienst bent, WIA (WGA en IVA), WAO, WAZ, Wajong en Ziektewet.
• Niet: partnerpensioen of weduwepensioen van een pensioenfonds of verzekeraar, lijfrente, vakantiegeld, rente, dividend, spaargeld, alimentatie, toeslagen, een IOW- of IOAW-uitkering en het inkomen van een huisgenoot.

Een WW-uitkering van € 800 na ontslag gaat dus in zijn geheel van de basis af. Er blijft € 898,30 over, de tegemoetkoming meegerekend. Een partnerpensioen van € 1.500 laat de uitkering ongemoeid: € 1.698,30 Anw, samen € 3.198,30 bruto.

Het partnerpensioen heet ook nabestaandenpensioen. Het komt uit de pensioenregeling van de overleden partner en staat los van de Anw, een volksverzekering. De twee worden vaak door elkaar gehaald. De rekenhulp vraagt het bedrag alleen om te laten zien dat het niet wordt verrekend.

U hebt recht als nabestaande partner van iemand die bij het overlijden verzekerd was voor de Anw, meestal omdat die persoon in Nederland woonde of werkte. Als partner telt een echtgenoot, een geregistreerd partner en iemand met wie de overledene samenwoonde in een gezamenlijke huishouding (art. 3 Anw). Verder moet u op de dag van overlijden jonger zijn dan de AOW-leeftijd en aan één van twee eisen voldoen (art. 14 Anw):

• er hoort een ongehuwd kind jonger dan 18 jaar bij uw huishouden, dat niet tot een ander huishouden behoort;
• u bent voor ten minste 45% arbeidsongeschikt.

Of u arbeidsongeschikt bent, beoordeelt de SVB met een keuring door het UWV. Wie op de dag van overlijden de AOW-leeftijd al had, krijgt geen Anw. Wanneer die leeftijd voor u valt, laat de rekenhulp AOW-leeftijd berekenen zien.

Eén uitsluiting hangt af van de duur van het huwelijk. Overlijdt uw echtgenoot binnen een jaar na de huwelijkssluiting, en was toen al te voorzien dat een ziekte daartoe zou leiden, dan bestaat er geen recht (art. 15 Anw). De rekenhulp vraagt niet naar de trouwdatum en gaat ervan uit dat deze uitsluiting niet speelt.

Met wie u woont, bepaalt het bedrag. Woont er iemand van 27 jaar of ouder bij u die niet uw partner is, zoals een volwassen kind, dan is die persoon een kostendeler. De basis wordt dan € 1.082,00 (art. 17 Anw), met de tegemoetkoming € 1.103,77. Het aantal kostendelers maakt niet uit, en hun inkomen telt niet mee in de inkomenstoets. Voor een nabestaande jonger dan 21 jaar geldt de kostendelersnorm niet.

Hetzelfde lagere bedrag geldt in een zorghuishouden: u woont samen omdat een van beiden hulpbehoevend is en door de ander wordt verzorgd. Zo'n woonvorm is geen nieuwe relatie, dus de uitkering loopt door, voor € 1.103,77 bruto.

Een nieuwe relatie beëindigt de uitkering. Trouwen, een geregistreerd partnerschap of samenwonen met een nieuwe partner: vanaf dan is er geen Anw meer (art. 15 Anw). Van een gezamenlijke huishouding is sprake als twee mensen hun hoofdverblijf in dezelfde woning hebben en voor elkaar zorgen, bijvoorbeeld door samen de kosten te dragen.

Op zijn langst tot de AOW-leeftijd: op die dag stopt de Anw en begint de AOW. De uitkering start op de eerste dag van de maand van overlijden. Ze eindigt eerder op de eerste dag van de maand nadat het jongste kind 18 wordt, tenzij u arbeidsongeschikt bent.

Zakt de arbeidsongeschiktheid onder de 45%, dan stopt het recht met ingang van de volgende maand, als er geen kind jonger dan 18 meer is. Een nieuw huwelijk, partnerschap of samenwonen maakt er ook een einde aan. Tussendoor kan de hoogte veranderen: bij elke aanpassing van de bedragen en in elke maand waarin uw inkomen verandert.

De Anw is belast inkomen in box 1. De SVB houdt loonheffing in en draagt de inkomensafhankelijke bijdrage Zvw af, zoals een werkgever dat bij loon doet. De loonheffingskorting kan maar bij één inkomen tegelijk worden toegepast.

Zonder ander inkomen toont de rekenhulp de nettobedragen die de SVB zelf publiceert: € 1.351,47 met en € 1.091,88 zonder loonheffingskorting, beide zonder vakantiegeld. Het verschil van € 259,59 is ongeveer een twaalfde van de algemene heffingskorting. Of in deze bedragen de bijdrage Zvw al is verrekend, vermeldt de SVB niet.

In een zorghuishouden gebruikt de rekenhulp de nettobedragen voor een kostendeler, omdat het brutobedrag hetzelfde is: € 969,27 met korting. Met loon of een uitkering ernaast hangt het netto af van al uw inkomen samen; dan toont de rekenhulp alleen bruto. Wat er van uw loon zelf netto overblijft, laat bruto netto berekenen zien.

De rekenhulp rekent alleen de Anw van een nabestaande partner die in Nederland woont. Deze situaties blijven erbuiten:

• Wezenuitkering: kinderen van wie beide ouders zijn overleden, krijgen een eigen uitkering van de SVB. De halfwezenuitkering voor een kind met één overleden ouder bestaat niet meer.
• Anw-hiaatverzekering: een particuliere verzekering die uitkeert als er geen of minder Anw is. Die uitkering trekt de rekenhulp niet af.
• De hoogte van een partnerpensioen: die volgt uit het reglement van het pensioenfonds. U vult het bedrag zelf in.
• Een ex-partner met partneralimentatie: die kan Anw krijgen, ten hoogste tot het alimentatiebedrag (art. 4 Anw).
• Wonen buiten Nederland: de uitkering kan dan afhangen van het woonland.
• De Algemene Weduwen- en Wezenwet (AWW), de voorganger van de Anw, voor wie daar nog onder valt.
• Een wijziging van het netto minimumloon vanaf 2028 (art. 2 lid 5 Anw): de heffingskortingsfactor daalt dan elk half jaar, waardoor de Anw minder stijgt dan het loon.

Ook de uitsluiting bij een kort huwelijk is alleen beschreven, niet doorgerekend. Over al deze gevallen beslist de SVB na een aanvraag.